«من در پیشگاه با عظمتت و در مقابل این جمع، به این كتاب آسمانی ســوگند یادمی‌كنم به تمامی انسان‌ها از هر رنگ و نژاد و ملیتی، احترام گذاشته و با تمام تواندر راه ارتقاء سلامت آنان بكوشم ...».

به‌ گزارش روابط‌عمومی سازمان نظام پرستاری، این جملات بخشی از سوگندنامه پرستاری است، سوگندنامه ای که هر پرستاری قبل از شروع به دنیای کار  حرفه‌ای به آن قسم می خورد: « ...من سوگند یاد می‌كنم همواره علم، اخلاق و صداقت را سرلوحه كار خود قرار دهم و سلامت مددجویان را بر همه چیز مقدم بدانم و راز نگهدار بیماران باشم.»

پرستاران در حوادث دی‌ماه بر سر سوگند خود ماندند، درمان مجروحان این حوادث فارغ از هر نگاه و ملاحظه، وظیفه‌ای است که پرستاران در ابتدای ورود به این حرفه به آن سوگند یاد می‌کنند و در این روزها نشان دادند که بر سر سوگند خود هستند.

آن شب‌ها چه گذشت؟

یکی از پرستاران بیمارستان شهدای تجریش در این باره گفت: در آن شب برای همه مجروحانی که به بیمارستان آمدند، تلاش کردیم. هر کاری که می‌توانستیم برای آنها انجام دادیم. کادر درمان تقریبا از شب جمعه تا شنبه شب در بیمارستان حضور داشتند تا بتوانیم بحران را مدیریت کنیم و همه در بیمارستان حضور داشتند.

وی افزود: ما مردمی بسیار مهربان و انسان‌دوست هستیم. شاید در شرایط عادی همه درگیر زندگی عادی خود باشند؛ اما در شرایط بحران همه پشت هم هستند. هیچ‌کس در آن شرایط نمی‌گفت این جایگاه من یا وظیفه من نیست، همه خالصانه کمک می‌کردند و هر چه در توان داشتند از جان و دل انجام می‌دادند.

پرستار بیمارستان شهدای تجریش روایت خود از آن روزها و شبهای سخت را این گونه بیان کرد: روز پنجشنبه و بامداد جمعه که شاهد حوادث بودیم، به‌ کادر درمان فراخوان دادند. تعداد زیادی از مجروحان را به بیمارستان شهدای تجریش آوردند و کادر درمان کمبود داشت. بیمارستان در شرایط فوق‌العاده بحرانی و اورژانسی قرار داشت.

وی گفت: من به اتفاق چند نفر از همکاران که به بیمارستان نزدیک بودیم ساعت ۲ بامداد جمعه به بیمارستان رسیدیم، جمعه صبح به بقیه همکاران اطلاع‌رسانی کردیم که با توجه به شرایط بحرانی هر کس می‌تواند بیاید.

او ادامه داد:‌ جراحان بیمارستان همه پنج‌شنبه شب یا صبح جمعه آمدند و مقیم بیمارستان شدند. در اتاق عمل همه‌ اساتید جراحی حتی استادان قدیمی مانند دکتر افشار حضور داشتند، همه از زمانی که آمدند تا شنبه غروب در بیمارستان حضور داشتند تا همه مجروحانی که نیاز به عمل داشتند، عملشان انجام شود.

این پرستار روایت خود را از حضور کادر درمان در آن شب‌ها این طور بیان می کند: از بخش‌های ارتوپدی و اورولوژی هم آمدند. ما و همکارانمان در اتاق عمل مقیم بودند. پرستاران و پرسنل اتاق عمل بعد از فراخوان همه آمدند و کمبود نیرو نداشتیم. همه پرسنل بیمارستان درگیر ارائه خدمات بودند.

همه آمدند تا کاری کنند

شب‌های حوادث دی‌ماه بحرانی ورای تصور کادر درمان ایجاد کرده بود. بسیاری آمادگی این حجم از مجروحان را نداشتند، با این حال کادر درمان و به‌خصوص پرستاران برای کمک به مردم و ارائه خدمت آمدند و باز هم پای کار بودند و ماندند.

کوروش نادری، رئیس‌ هیئت‌مدیره نظام پرستاری آبادان درباره حوادث دی‌ماه گفت: واقعیت این است که بخشی از مجروحان حوادث اخیر برای رفتن به بیمارستان نگرانی هایی داشتند اما کادر درمان اعم از پزشک و پرستار نشان دادند که در این روزها جز به انجام وظایف ذاتی و حرفه ای خود بدون نگاه به عقیده و جایگاه افراد به چیز دیگری فکر نمی کنند.

نادری افزود: کادر درمان اعم از پزشکان و چه پرستاران و همه کسانی که در حوزه سلامت در حال انجام وظیفه هستند، وظیفه و رسالتی ذاتی دارند که خدمت‌رسانی به بیماران و مجروحان و مصدومانی است که به هر شکلی نیازمند خدمات درمانی و پزشکی هستند.

وی ادامه داد: در حوادث دی‌ماه هم بیمارستان‌ها شاهد حضور مجروحان این حواث بود و به هر شکل بار کار اضافی را بر کادر درمان وارد کرد. در این حوادث هم مانند دوران جنگ یا حوادث طبیعی، تعداد زیادی افراد آسیب‌دیده به بیمارستان‌ها مراجعه کردند که نیازمند رسیدگی فوری بودند.

رئیس هیئت‌مدیره نظام پرستاری آبادان گفت: در ایام سخت نیز پرستاران و کادر درمان، فارغ از نژاد و جنس و دین و علایق سیاسی افراد، فقط به وظیفه ذاتی خود که خدمت به بیماران و مجروحان است، عمل کردند. در انجام این وظایف در این روزها هیچ کوتاهی نکردند.

وی افزود: در حوادث دی ماه بسیاری از همکاران که در خانه بودند و شیفت کاری آنها هم نبود به کمک آمدند تا ارائه خدمات با وقفه مواجه نشود و بهترین خدمات را در این شرایط سخت و طاقت فرسا به مردم ارائه کنند.

نادری ادامه داد: با وجود مشکلات ارتباطی به‌شکل‌های مختلف اطلاع‌رسانی به همکاران انجام شد تا ارائه خدمات به مجروحان متوقف نشود. کادر درمان در این روزها که کشور ملتهب بود توانستند باز پای کار باشند و خدمات لازم را به مردم ارائه کنند.

وی افزود: زمانی که التهابات در جامعه ایجاد می‌شود، ممکن است در زمان التهاب حضور کادر درمان در مراکز درمانی و بیمارستان‌ها به سختی انجام شود؛ اما در حوادث اخیر پرستاران به هر طریقی که شد خود را رساندند، حتی اگر یک نفر نتوانسته بود خود را برساند، به ازای آن چندین نفر را به‌صورت داوطلب داشتیم که آماده بودند تا خدمات لازم را به مردم ارائه کنند و در این روزها با کمبود نیرو مواجه نشدیم.

رئیس هیئت‌مدیره نظام پرستاری آبادان گفت: زمانی که التهابی در جامعه ایجاد می‌شود و خارج از شرایط عادی است، خانواده‌ها نگران و دلواپس فرزندانشان می‌شوند و در آن شرایط که تماس تلفنی و ارتباط هم امکانپذیر نبود،‌ بسیاری تصور می‌کردند که فرزندانشان جزو مصدومان یا کشته‌شدگان این حوادث باشند. بر همین اساس به‌جز مجروحان با سیل مردم عادی که به سمت بیمارستان‌ها هجوم آورده بودند، مواجه بودیم.

وی افزود: این وضعیت سعه صدری را نیاز داشت که کادر درمان در کنار رسیدگی به مجروحان بتوانند همراهان آنها و مردم را مدیریت کنند. این موضوع در کنار سختی ارتباطات و درخواست کمک از دیگر همکاران فشار زیادی بر کادر درمان ایجاد کرده بود.

در بیمارستان چه خبر بود

پرستار بیمارستان شهدای تجریش هم در این باره گفت: مراجعه کننده به بیمارستان زیاد بود. پنجشنبه شب اکثر مجروحانی که به اتاق عمل آورده بودند در شرایطی بودند که متاسفانه زمان را از دست داده بودند و فوت کردند. پنجشنبه بیشتر سی‌پی‌آر می‌کردیم. فقط دو نفر عمل شدند که آنها هم متاسفانه در آی‌سی‌یو فوت کردند.

وی ادامه داد: روز جمعه همچنان ورود مجروحان ادامه داشت. در اورژانس مجروحان را به سه گروه تقسیم کردند. گروه اول بسیار اورژانسی برای اعزام به اتاق عمل، دوم نیمه‌اورژانسی که بتوان با تاخیر عمل کرد و  سوم عمل الکتیو که به بخش‌ها اعزام می‌شدند.

او افزود: یکی از اساتید جراحی در اورژانس بود و بقیه در اتاق عمل‌ها بودند. جراحی که در اورژانس بود مجروحان را تفکیک می‌کرد و به اتاق عمل می‌فرستاد و رزیدنت‌ سال بالای ایشان هم در اورژانس اقدامات اولیه مانند سی‌تی و چست‌تیوب و اقدامات دیگر را روی مجروحان انجام می‌داد.

این پرستار اضافه کرد: خوشبختانه به تعداد مجروحان اتاق عمل آماده داشتیم و با تعطیلی درمانگاه همه عمل‌های الکتیو هم لغو شد و اتاق‌های عمل به مجروحان این حوادث اختصاص پیدا کرده بود.

قطع ارتباطات و کمبود خون چالش اصلی شب اول

پرستار بیمارستان شهدای تجریش تجربه خود از کمبودهای آن شب را این طور روایت کرد: برای مثال نیروی خدمات به‌دنبال خون بود، تلفن‌ها قطع بود و دسترسی نداشتیم و برای گرفتن خون از بانک خون نمی‌دانستیم چطور ارتباط بگیریم.

وی افزود: ابعاد این حوادث به‌گونه‌ای بود که آمادگی این حجم از مجروحان را نداشتیم. البته در جنگ ۱۲ روزه هم بیمارستان شهدای تجریش مرکز حملات بود و تعداد مجروحان زیادی آورده شد؛ در این حوادث شرایط به‌مراتب بهتر بود؛ اما مشکل اصلی خطوط تلفن و راه‌های ارتباطی بود.

او ادامه داد: خطوط تلفن و موبایل‌ها همه قطع بود و سیستم تماس داخلی هم به‌دلیل اینکه همه درگیر بودند مدام مشغول بود. برای مدیریت شرایط بی‌سیم گرفتیم که بتوانیم برای ساماندهی مجروحان با اورژانس هماهنگ باشیم.

این پرستار گفت: روی هم رفته مشکل عمده‌ای که داشتیم و باعث شد چند نفر از مجروحان جان خود را بر اثر آن از دست بدهند، کمبود خون بود. متاسفانه سازمان انتقال خون هم خونی نداشت که به ما برساند.

وی افزود: حتی زمان‌هایی که به اورژانس می‌رفتم که برآورد کنم وضعیت مجروحان به‌ چه صورت است،‌ شرایط‌ اورژانس به‌گونه‌ای بغرنج بود که درگیر چند مجروح می‌شدم که خدمات اولیه برای آنها انجام دهم.

وی گفت: شرایط به‌گونه‌ای بود که هر کس به اورژانس می‌رفت با دل و جان کار می‌کرد تا خدمات لازم را به مجروحان ارائه کند و کسی به دنبال آن نبود که بگوید وظیفه من نیست، همه هر کار که می‌توانستند انجام می‌دادند.

او ادامه داد: پنجشنبه کسی انتظار نداشت ابعاد این حوادث به این صورت باشد، وضعیت شیفت در ابتدا عادی بود و همه حضور داشتند و برای رفت‌و‌آمد هم برای کسی مشکلی پیش نیامد؛ اما روز جمعه به‌دلیل اینکه پیش‌بینی کرده بودیم ممکن است رفت‌و‌آمد همکاران مصادف با شلوغی‌های خیابان باشد، به همه اعلام کردیم که زودتر بیایند تا مشکلی در رفت‌وآمد برایشان پیش نیاید.

پرستار بیمارستان شهدای تجریش گفت: فشار روحی و راونی روی کادر درمان به‌دلیل این حوادث بسیار بالا است و هنوز هم ادامه‌ دارد. بسیاری از مجروحانی که آوردند جوان بودند و صحنه‌ها واقعا دردناک بود. در جنگ ۱۲ روزه انتظار داشتیم؛ اما انتظار اتفاقاتی که در دی‌ماه افتاد را نداشتیم.